اقتصاد ایران باید برای دوران سالمندی جمعیت بازطراحی شود/ سالمندان میتوانند از مصرفکننده خدمات به مشارکتکننده اقتصادی تبدیل شوند
امیرحسین نظری در گفتوگو با خبرنگار خانه ملت، با اشاره به افزایش سهم سالمندان در ساختار جمعیتی کشور، گفت: سالمندی جمعیت فقط به این معنا نیست که تعداد افراد بالای ۶۰ یا ۶۵ سال افزایش پیدا میکند؛ مسئله اصلی تغییر نسبت میان جمعیت شاغل، جمعیت وابسته و جمعیت نیازمند خدمات است و این تغییر میتواند بسیاری از محاسبات اقتصادی کشور را تحت تاثیر قرار دهد.
وی افزود: اگر بخش بزرگی از جمعیت در سنین بازنشستگی قرار بگیرند، در کنار افزایش هزینههای بازنشستگی و درمان، تعداد افرادی که در سن اشتغال و تولید قرار دارند نیز نسبت به جمعیت سالمند کاهش پیدا میکند. بنابراین باید از هماکنون درباره آینده بازار کار، نظام بازنشستگی و منابع مالی کشور تصمیمگیری شود.
سالمندی میتواند بازار اقتصادی جدید ایجاد کند
نظری ادامه داد: نباید سالمندان را صرفا به عنوان گروهی نیازمند حمایت اقتصادی ببینیم، در بسیاری از کشورها، سالمندی جمعیت باعث شکلگیری بازارهای جدیدی تحت عنوان اقتصاد نقرهای از خدمات مراقبتی و گردشگری گرفته تا فناوریهای سلامت، مسکن مناسب سالمندان و خدمات تفریحی و اجتماعی شده است.
وی تصریح کرد: ایران نیز میتواند به جای اینکه صرفا هزینههای سالمندی را محاسبه کند، ظرفیت اقتصادی این جمعیت را مورد توجه قرار دهد، بخشی از سالمندان از توانایی جسمی، تجربه، تخصص و سرمایه برخوردارند و میتوانند همچنان در فعالیتهای اقتصادی و اجتماعی مشارکت داشته باشند.
بازنشستگی نباید به معنای خروج کامل از جامعه باشد
نماینده مردم رامهرمز و رامشیر در مجلس دوازدهم با اشاره به ضرورت بازنگری در نگاه به بازنشستگی، گفت: یکی از اشتباهات این است که بازنشستگی را پایان نقش اقتصادی و اجتماعی فرد تلقی کنیم در حالی که بسیاری از افراد پس از بازنشستگی همچنان توانایی فعالیت دارند و میتوانند در قالبهای جدید به بازار کار بازگردند.
نظری افزود: البته این به معنای افزایش سن بازنشستگی برای همه افراد نیست؛ مشاغل، توان جسمی و شرایط افراد متفاوت است. موضوع اصلی ایجاد امکان انتخاب و طراحی مسیرهای متنوع فعالیت برای سالمندان توانمند است.
بحران صندوقها را نمیتوان به سالهای آینده موکول کرد
وی درباره صندوقهای بازنشستگی نیز گفت: هرچه نسبت جمعیت شاغل به بازنشسته تغییر کند، فشار بر صندوقهای بازنشستگی بیشتر میشود. بنابراین اصلاحات این حوزه باید تدریجی، کارشناسی و با در نظر گرفتن حقوق بیمهشدگان انجام شود.
عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی ادامه داد: اصلاح ساختار صندوقها، افزایش بهرهوری سرمایهگذاریها، کاهش وابستگی به منابع عمومی و ایجاد تعادل میان منابع و تعهدات، از موضوعاتی است که نمیتوان آن را به زمانی موکول کرد که جمعیت سالمند به اوج خود رسیده باشد.
خانواده نباید تنها تامینکننده هزینه سالمندی باشد
این نماینده مجلس با اشاره به تغییر ساختار خانوادهها گفت: خانوادههای امروز نسبت به چند دهه قبل کوچکتر شدهاند و تعداد فرزندان کاهش یافته است. بنابراین مدل سنتی که چند فرزند مسئولیت مراقبت و تأمین هزینههای والدین سالمند را بر عهده میگرفت، در آینده کارایی گذشته را نخواهد داشت.
نظری افزود: اگر همزمان با کوچکشدن خانوادهها، نظام خدمات اجتماعی و بیمهای تقویت نشود، فشار اقتصادی سالمندی مستقیماً به خانواده منتقل خواهد شد و این مسئله میتواند به افزایش نابرابری منجر شود.
سیاست جمعیتی باید دو مسیر را همزمان دنبال کند
عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی افزود: سیاست جمعیتی موفق نباید میان جوانی جمعیت و مدیریت سالمندی یکی را انتخاب کند، کشور همزمان باید برای افزایش فرزندآوری و تقویت نسلهای جوان تلاش کند و برای جمعیتی که در هر حال سالمند خواهد شد، برنامه داشته باشد؛ حتی اگر سیاستهای افزایش فرزندآوری از امروز موفق شوند، نسلی که متولد میشود چند دهه زمان نیاز دارد تا وارد بازار کار شود. بنابراین نمیتوان منتظر آثار سیاستهای جمعیتی ماند و در این فاصله سالمندی را نادیده گرفت.
وی ادامه داد: باید یک نقشه راه چنددهساله برای سالمندی تدوین شود که در آن اقتصاد، اشتغال، مسکن، حملونقل، بیمه، خدمات اجتماعی و مشارکت سالمندان در کنار یکدیگر دیده شوند؛ آینده سالمندی ایران الزاما آیندهای همراه با بحران نیست؛ اگر سالمند سالم، مستقل و فعال داشته باشیم، این جمعیت میتواند بخشی از ظرفیت اجتماعی و اقتصادی کشور باشد، اما رسیدن به چنین نقطهای نیازمند تصمیمهای امروز است، نه واکنشهای دیرهنگام در سالهای آینده. /
پایان پیام
مشاهدهٔ متن در پایگاه منبع